Türkçe Yeminli Tercüme

Türkiye'de bir tercümeyi yeminli kılan nedir

Yeminli tercüme, farklı bir yazım standardı değildir. Arkasında adı belli, kim olduğu tespit edilebilen bir tercüman bulunan tercümedir. Türkiye'de bir tercüman, bir Türk noteri huzurunda yemin ederek yeminli tercüman olur; noter, tercümanın imza örneğini ve yetkin olduğu dilleri dosyasında saklar. Bu andan itibaren tercüman, önüne konan belgenin eksiksiz ve doğru bir karşılığı olduğunu beyan ederek tercümeyi imzalayabilir.

İşin özü bu beyandır. Tercüme edilmiş bir doğum belgesini teslim alan görevli, çoğu zaman kaynak metni değerlendiremez. Görevlinin kontrol edebileceği şey, tercümenin sorumluluğunu kimin üstlendiği ve bu kişinin bir noterin siciline kayıtlı olup olmadığıdır. İmza ve kaşe bir süs değil, bir sorumluluk zinciridir; tercümanı metnin her satırına, önemsiz görünen satırlar dahil, bağlar.

Kimler ister: iki yönde

Türkiye'de yaşayan yabancılar için yeminli tercüme, yabancı bir belgenin Türk resmi dairelerinde kullanılabilir hale gelmesinin yoludur. İl Göç İdaresi Müdürlüğüne sunulacak bir ikamet izni dosyası, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına yapılacak bir çalışma izni başvurusu, Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü nezdindeki bir vatandaşlık dosyası ve belediyenin evlendirme memurluğuna yapılan bir evlilik başvurusu, Türkçe olarak istedikleri yabancı belgeleri tek tek sayar. Türk mahkemeleri Türkçe çalışır; bu nedenle bir davaya sunulan yabancı mahkeme kararı, sözleşme veya belge, Türkçe tercümesiyle birlikte dosyaya girer.

Türk vatandaşları ve şirketleri için yön tersine döner: tam vukuatlı nüfus kayıt örneği, diploma, adli sicil kaydı veya imza sirküleri; bir konsolosluk, yabancı bir üniversite ya da yurt dışındaki bir sicil için İngilizceye veya Fransızcaya çevrilir. Yeminli tercüme her iki durumda da aynı araçtır. Değişen, onu kimin okuduğu ve ardından hangi adımların beklendiğidir.

Eksiksiz ve doğru bir karşılık neleri kapsar

Beyan yalnızca ana metni değil, belgenin tamamını kapsar. Uygulamada buna şunlar dahildir:

• her kaşe ve mühür; tercüme edilir ya da metni okunamıyorsa tarif edilir, hiçbir zaman sessizce atlanmaz;
• el yazısı şerhler, kenar notları ve düzeltmeler;
• pek çok belgenin tescil veya tasdik kaşesi taşıdığı, her sayfanın arka yüzü;
• e-Devlet'ten alınan belgelerdeki barkod ve doğrulama notu; bunlar, belgeyi alan tarafın aslını çevrim içi kontrol etmesini sağlar;
• yabancı bir belgeye önceden eklenmiş apostil şerhi; belgeyle birlikte tercüme edilir.

Okunamayan bir yer varsa tercüme bunu açıkça belirtir. Mühür metnini tahminle dolduran bir yeminli tercüman, kendi imzası altında hukuki bir belgeye uydurma bir ifade koymuş olur.

Yalnızca yeminli mi, ek adımlarla mı

Türkiye'deki pek çok kurum yeminli tercümeyi olduğu gibi kabul eder. Bazıları ise tercümanın imzasının noter tarafından onaylanmasını ister; bu, noterlikte yapılan ayrı bir işlemdir ve Türkçe Noter Tercümesi sayfasında anlatılır. Yurt dışına gidecek belgeler çoğu zaman bunun üzerine bir de apostil şerhi gerektirir; bu konu Türkiye'de Apostil Hizmeti sayfasında ele alınır. Bunlar üç ayrı resmiyet düzeyidir ve hangisinin istendiğine belgeyi alacak kurum karar verir. Sipariş vermeden önce, mümkünse yazılı olarak, kuruma sorun. Daha fazla kaşe daha fazla güvence anlamına gelmez: gereksiz yere noter onayı yaptırılmış bir belge, kurum bambaşka bir şey istediği için yine reddedilebilir.

Yeminli tercümelerde işler nerede ters gider

Sayfada en çok soruna yol açan şey isimlerdir. Kiril veya Arap alfabesinden aktarılan bir isim tercümede bir şekilde, pasaportta başka bir şekilde yazılırsa, sonraki her kurumun fark edeceği bir uyumsuzluk doğar. Ters yönde ise Türkçe isimler, pek çok yabancı sistemin kullanmadığı ş, ğ ve ı gibi harfler içerir; bu nedenle yurt dışında kullanılacak bir tercüme, belge sahibinin tercümeyle birlikte ibraz edeceği pasaporttaki yazılışı birebir izler. Adınız belgelerinizde iki farklı biçimde geçiyorsa bunu en başta bize bildirin.

İkinci sorun dil kapsamıdır. Noter, yeminli tercümanın imzasını yalnızca kendi sicilinde kayıtlı diller için onaylar; dolayısıyla tercümeyi imzalayan tercümanın o dil için kayıtlı olması gerekir. Üçüncüsü eksik taramalardır: kadrajın dışında kalmış bir mühür, tercüme bitirilmeden önce yeniden istenmek zorundadır ve bu gecikme tamamen önlenebilir.

Sizden neye ihtiyacımız var

Belgenin tamamının, ön ve arka yüzüyle ve her kaşe görünür şekilde, okunaklı bir taraması; her ismin nasıl yazıldığını gösteren pasaport sayfası; tercümeyi alacak kurumun adı ve belgenin kullanılacağı ülke; varsa o kurumun yazılı gereklilik listesi. Bunlarla, yalnızca yeminli tercümenin istenen şeyi karşılayıp karşılamadığını size söyleyebilir ve iş başlamadan önce takvimi teyit edebiliriz.

Daha fazla bilgi için: Türk kurumlarıyla işlem yapan bir yabancıysanız Türkiye'deki yabancılar için yeminli tercüme yazımıza, başka bir ülkede kullanılması gereken Türk belgeleriniz varsa yurt dışında kullanılacak Türkçe belgelerin tercümesi yazımıza bakın. Yeminli, onaylı ve noter tasdikli tercüme yazısı bu üç terimin neden bu kadar sık karıştırıldığını açıklar; daha gevşek terimi kullanan talepler ise Türkçe Onaylı ve Noter Tasdikli Tercüme sayfasında ele alınır.