Türkçe Tıbbi Çeviri

Doğruluğun bir üslup meselesi olmaktan çıktığı yer

Çoğu tercümede yanlış seçilmiş bir kelime, yalnızca kulağa tuhaf gelen bir cümle doğurur. Tıbbi tercümede ise yanlış bir doza, gözden kaçan bir alerjiye ya da yanlış okunan bir tıbbi geçmişe yol açabilir. Türkiye yurt dışından çok sayıda hasta kabul eder ve bu hastalar, başka bir sağlık sistemindeki bir hekim için yazılmış, o sistemin kısaltmalarını, referans aralıklarını ve ilaç adlarını kullanan kayıtlarla gelir. Tedavi için yurt dışına giden Türk hastalar ve yabancı bir sigorta poliçesinden talepte bulunan Türkiye'de yaşayanlar ise bunun tersine ihtiyaç duyar. İşimiz, bu kayıtları karşı taraftaki hekimin, sigortacının ya da mahkemenin güvenebileceği şekilde aktarmaktır.

Neleri, kimin için tercüme ediyoruz

Epikrizler, hasta kayıtları, laboratuvar sonuçları, görüntüleme ve patoloji raporları, ameliyat notları, reçeteler ve ilaç listeleri, aşı kayıtları, aydınlatılmış onam belgeleri ve sevk yazıları. Aynı belge üç farklı okuyucuya hizmet edebilir: tedaviyi yürüten bir hekim, bir talebi değerlendiren bir sigortacı ya da kişisel yaralanma tazminatı veya tedaviye ilişkin bir uyuşmazlık gibi bir davaya karar veren bir mahkeme veya makam. Kurumsal tarafta ayrıca sigorta ve hasar yazışmalarını, klinik araştırma belgelerini ve tıbbi cihazlar ile farmasötik ürünler için kullanım talimatlarını, etiketleri ve ruhsat başvurularını da tercüme ediyoruz.

Yeminli, noter onaylı ya da hiçbiri: okuyucuya bağlıdır

Onay sorusunun cevabı bir tıbbi dosyadan diğerine değişir. Tedavi ya da ikinci görüş için hekimler arasında paylaşılan kayıtlar genellikle doğru bir tercümeden fazlasını gerektirmez. Aynı belge resmi olarak, bir mahkeme, sigortacı veya kamu makamı önünde kullanıldığında ise belgeyi alan kurum bir yeminli tercümanın yaptığı yeminli tercümeyi ve noter onayını, yurt dışında kullanım için de muhtemelen apostil şerhini isteyebilir; bunu biz ayarlarız. Bazı özel sigortacılar ve klinikler, noter adımı olmaksızın tercüman veya büro tarafından imzalanıp kaşelenmiş bir onaylı tercümeyi kabul eder.

Kararı belgeyi alacak kurum verir. Sipariş vermeden önce, mümkünse yazılı olarak, kuruma sorun: ihtiyacınız olmayan bir noter adımı maliyet ekler, ihtiyacınız olup atladığınız bir adım ise işin iki kez yapılması demektir. Noter onayı kabulü garanti etmez; yalnızca tercümeyi kimin imzaladığını teyit eder.

Tıbbi tercümelerde işler nerede ters gider

İlaç adları

Aynı etken madde farklı ülkelerde farklı ticari adlarla satılır ve ticari bir adın jenerik bir admış gibi tercüme edilmesi ya da bunun tersi, gerçek bir klinik risktir. Etken maddeden, yani uluslararası mülkiyete konu olmayan adından (INN) yola çıkarız ve yerel bir ticari adı ikame etmek yerine kaynak belgedeki adlandırmayı da yanında koruruz.

Birimler, ondalıklar ve referans aralıkları

Laboratuvar sonuçları birimleri ve referans aralıkları olmadan anlamsızdır; bunlar da ülkeden ülkeye ve laboratuvardan laboratuvara değişir. Değerleri, birimleri ve kaynak laboratuvarın kendi aralığını dönüştürmeden, basıldığı gibi aktarırız, çünkü özgün aralığından koparılmış dönüştürülmüş bir değeri bir hekimin yorumlaması kolaylaşmaz, zorlaşır. Türkçede ondalıklar virgülle, binlik basamaklar noktayla, tarihler ise GG.AA.YYYY biçiminde yazılır; her iki yönde de dikkatsiz bir aktarım bir ondalık virgülünü kaydırır ya da gün ile ayın yerini değiştirir.

Kısaltmalar ve el yazısı

Latince olsun İngilizce olsun klinik kısaltmalar, kaynak belgede belirsizse açılarak yazılır, belgeden çözülemiyorsa işaretlenir. Türk reçetelerinde doz çoğu zaman 2x1 gibi kısa bir biçimde yazılır; bunu kaynaktaki gösterimi de koruyarak kelimelerle aktarırız. El yazısı gerçekten okunamıyorsa bunu açıkça belirtiriz. El yazısıyla yazılmış bir dozun uydurulmuş bir okuması, kabul edilmiş bir boşluktan daha kötüdür.

Kaşeler ve onam formları

Resmi olarak kullanılan bir tıbbi rapor kısmen kaşeleri üzerinden değerlendirilir: hastanenin mührü, hekimin imzası ve kaşesi ve varsa barkod. Bunları kesen bir tarama, aslıyla eşleştirilemeyen bir tercüme ortaya çıkarır. Aydınlatılmış onam belgeleri ayrıca bir notu hak eder: amaçları, imzalayan kişi tarafından anlaşılmaktır; bu yüzden tercümenin yalnızca teknik olarak doğru olması yetmez, bir hasta tarafından okunabilir olması gerekir.

Neye ihtiyacımız var ve rolümüzün sınırları

Arka yüzler ve ekli laboratuvar çıktıları dahil her sayfanın eksiksiz taraması; hastanın adının pasaporttaki yazılışı; tercümeyi kimin okuyacağı (hekim, sigortacı, mahkeme veya makam) ve hangi ülkede; belgeyi alacak kurum herhangi bir yazılı gereklilik bildirmişse o gereklilikler. Tıbbi kayıtlar hassas kişisel verilerdir ve yalnızca dosya üzerinde çalışan kişilerle sınırlı tutulur.

Tıbbi belgeleri tercüme ederiz. Sonuçları yorumlamayız, tedavi konusunda yönlendirme yapmayız ve bir raporun sizin için ne anlama geldiğini söyleyemeyiz. Bu sorular bir hekimin alanına girer; soru ne kadar basit görünürse görünsün, tahmin yürütmek yerine bunu açıkça söyleriz.

İlgili yazılar: Türkiye'de tedavi amaçlı tıbbi raporların tercümesi ve yeminli, onaylı ve noter tasdikli tercüme farkı. Hastanın sözlü desteğe ihtiyaç duyduğu randevular için Türkçe Sözlü Çeviri ve Tercümanlık, resmi nitelik gerektiren belgeler için Türkçe Yeminli Tercüme sayfasına bakın.